Cerba fetiĉo

Cerba fetiĉo estas la unua libro de pola aŭtorino Kinga Korska aperinta en esperanta traduko. Laŭ la kovrilpaĝo, ĝi estas “psikologia grafika romano” – alivorte, komikso kiu temas pri homaj rilatoj, komunikado kaj emocioj. La tuta rakonto efektive estas konversacio inter la ĉefrolulino kaj ria patrino, en kiu la patrino provizas konsilojn pri kiel havi bonajn amrilatojn. Tion ri faras enkondukante diversajn psiĥologiajn konceptojn, ilustritajn simple kaj foje amuze. La intenco de la libro estas konsili pere de la ĉefrolulino ankaŭ al la leganto mem – en facila maniero eduki rin tiel ke ri kapablu kompreni kaj plibonigi siajn rilatojn.

La kovrilpaĝo surhavas allogan bildon de virino malfermanta sian ĉemizon, sed anstataŭ mamoj sub la ĉemizo kaŝiĝas du cerboj. La teksto sur la dorsa kovrilo de la libro klarigas la bildon plu: “Ni ofte forgesas, ke la virinoj, krom mamojn, havas ankaŭ cerbon.” Mi tuj ekĝojis pensante: bonege, ŝajne temas pri feminisma libro kiu montros kaj sekve rompos ekzistantajn genrajn stereotipojn! Tamen, post finlego de la libro mi devis konstati ke mi eraris: enestas pli da mamoj ol cerbo, stereotipoj estas reproduktataj kaj plifortigataj, kaj la libro tutsimple ne estas verkita el feminisma vidpunkto.

Legi plu

Advertisements

Komenti

Enarkivita sub amrilatoj, analizo, literaturo, recenzo

Blua Lundo – ĉu nova ferio?

Ĉimatene mi vidis la jenan reklamon de mia allaboreja buso: 30%a rabato sur ĉio en nia vendejo – Blua Lundo solvita!

“ ‘Blua Lundo’?” mi pensis. “Ĉu estas iu nova Nigra Vendredo, pri kiu mi forgesis…?”

Do mi guglis, kaj refreŝigis la memoron: Blua Lundo (‘blua’ signifante ‘trista’) estas “tago”, unue dokumentata en 2005 ĉe Sky Travel, brita novaĵfabriko. Laŭ iuj kvazaŭsciencaj formuloj, oni kalkulis la ‘plej tristan tagon de la jaro’, almenaŭ en la norda hemisfero, uzante la jenajn kondiĉojn: vojaĝdaŭro, malfruoj de publikaj veturiloj (ofta okazo en Britio), tempo farante kulturajn aktivaĵojn, tempo malstreĉiĝante (kaj respektive streĉiĝante), tempo dormante, tempo pakante, tempo prepariĝante, tempo depost Kristnasko…

En la angla ni havas esprimon: “Donu al iu colon kaj tiu kuros mejlon”. Ĝi signifas, ke se vi donas al iu iom da spaco aŭ tolero, tiu preter- kaj misuzos vian oferton. Mi pensas, ke ĝi estas tre taŭga ĉi tie por priskribi la modernan sindromon de feritagoj.

Ĉar nun ĉio estas Tago. Festu Valentinan Tagon, manĝante en burĝa restoracio aŭ plorante en burĝajn ĉokoladojn. Festu Paskon vorante artizanajn ovojn, kiuj kostis preskaŭ £100. (Tiam estas bonvena paŭzo, kie ni povas eskapi de konsumismo per somerferioj en Ibizo.) Festu Halovinon trinkante vinon kaj portante plastan maskon uzotan nur por unu vespero. Festu Nigran Vendredon aĉetante tuj bedaŭrotajn objektojn. Festu Kristnaskon per ĉiam pli kostaj donacoj, ĉiam pli grasa malagreaĵo, ĉiam pli pliaj plioj, nun patronata de Amazon Alexa™.

Kaj ne zorgu! Ni eĉ sukcesis profitigi vian triston. Ne plu vi devos toleri tutan Januaron sen festotago: nun estas Blua Lundo. Plendu, tristu, kaj aĉetu aĉetu aĉetu – vi meritas tion!

Pardonu, se ĉi ĉio sonas terure pesimisma. Apenaŭ estas novaĵo diri, ke kapitalismo plu marŝas antaŭen, ĉiam antaŭen. Sed eble estas ĉar en la lastaj jaroj mi ja sukcesis akiri sufiĉan mensan pacon, ke mi nun aparte ĉagreniĝas de ĉi tiu afero.

Ferioj devus esti periodo de ripozo kaj malstreĉiĝo, sed nun ili fariĝas streĉo, mensa kaj financa, en si mem. Kaj nun ĉio povas esti festo, eĉ la tristeco.

Do ĉi tio ne estas manifesto, sed pensigo. Estas facile kaptiĝi en la fluo de informoj kaj novaĵoj, de pepoj kaj afiŝoj, sed memoru dediĉi tempon por esplori vin mem. Eble la koncepto de feritagoj estas tute ne savebla. Mi ne scias. Sed mi ja scias tion: mi ne trovis mian pacon diboĉante per alkoholo aŭ ĉokolado aŭ elektraj aparatoj, nek en la “reala mondo” nek en Esperantujo. Mi trovis tion meditante, kreante rutinojn, prioritatigante miajn arton kaj amikojn.

Se hodiaŭ estas Blua Lundo, ĝi estu blua pro la sennuba ĉielo de nia latento.

‘Clear Skies’ de Chad Sparkes, uzita laŭ CC BY 2.0

Komenti

Enarkivita sub aktuale, amaskomunikiloj

Kio estas justeco?

(antaŭaverto: mencioj de krimoj, genre bazita perforto kaj perforto kontraŭ inoj)

Rilate al la diskutoj pri genre bazita perforto, kiuj lastatempe ekis en la esperanta komunumo, mi decidis ne prikomenti la konkretan kazon, sed oferti anstataŭe kelkajn ĝeneralajn ideojn pri diversaj manieroj, per kiuj oni povas kompreni justecon. Ili povas esti aplikataj ne nur en kazoj de genre bazita perforto, sed ankaŭ ĝenerale kaj en aliaj kampoj.

La puna modelo de justeco estas la – laŭ mi bedaŭrinde – ĉefa modelo laŭ kiu sistema justeco funkcias nuntempe. Ĝia fokuso estas pri puno, venĝo, suferigo de la krimulo surbaze de tio ke ri per sia ago la suferon meritis, ekzemple ĉar ri kaŭzis suferon al aliulo. Simpligite, oni povas resumi la punan modelon per la diraĵo “okulo kontraŭ okulo, dento kontraŭ dento”. Eĉ se nuntempe en mia lando oni ne vere sekvas tiun regulon laŭlitere (ekzemple la puno por murdo ne estas mortpuno, plej ofte oni uzas malliberigon kiel punon), daŭre validas ke la puno devus iumaniere esti adekvata laŭ la graveco de la krimo. Tio signifas ekzemple ke kontraŭ pli serioza krimo, oni ricevos pli longan tempon en malliberejo.

32059821574_e5e88fefbc_z

Bildo: Criminal Injustice de Derek Goulet, uzita laŭ CC BY-NC 2.0

Pli moderna vidpunkto pri justeco estas la resaniga modelo. Kiel ĝia nomo sugestas, se iu spertis suferon aŭ damaĝon, ĉi tiu modelo celas kuraci ĝin, ne venĝi ĝin per reciproka sufero kiel ĉe la puna modelo. Unu el la plej grandaj diferencoj inter la puna kaj la resaniga modeloj estas ke ĉe la dua, la viktimo estas centra. Riaj bezonoj estu konsiderataj kaj ri estu tiom aktiva en la proceso kiom ri volas. La resaniga modelo nome komprenas krimon kiel ion kion oni faris kontraŭ la viktimo/komunumo, ne kontraŭ leĝoj de la ŝtato. Do, la resanigo efektive signifas remeti ĉion en la staton de antaŭ ol la krimo okazis. Plue, la resanigo koncernas ne nur la viktimon, sed ankaŭ la kulpulon. Ankaŭ riaj bezonoj estu konsiderataj. Ria rolo estu ne pasiva akcepto de la puno kiel ĉe la puna modelo, sed aktiva partopreno en la resanigo. Tial la metodoj, kiujn oni uzas, ofte estas bazitaj sur kunlaboro kaj ria kapablo preni respondecon pri sia ago kaj ripari la damaĝon. Konkrete oni emas uzi ekzemple komunuman servon aŭ mediacion. Legi plu

Komenti

Enarkivita sub amaskomunikiloj, edukado, femismo, movado

Postsomera klaĉkunveno de Egalecen: nova podkastepizodo

En tiu ĉi podkasto Ariel, Manuela, Paulina kaj, por la unua fojo, Benita kundividas kelkajn rakontojn kaj pensojn pri someraj okazaĵoj.

La plej grava evento de la somero evidente estas la naskiĝtago de Egalecen (jam 4-jara!), kiun bedaŭrinde ĉi-jare ni ne sukcesis festi kune… tamen, ni certe ne restis malaktivaj!

Abonu la podkaston per la RSS-fluo.

En la komenco, Manuela parolas pri SES, kie ŝi gvidis trejnadon por anĝeloj, kun aparta atento pri Atentema Kunestado, kaj invitas ĉiujn al venontjara IJK en Liptovsky Hradok (SK) , kiun ŝi kunorganizos kaj en kiu ni ĉiuj esperas multe aktivi.

Poste Benita rakontas pri ŝia partopreno en IJK en Badaĥozo, kie ŝi estis unu el la trejnistoj kadre de la Eŭropa projekto Florigu Egalecon inter Junuloj. Tiu ĉi IJK certe estis grava el vidpunkto de egaleco, ne nur pro tiu ĉi sukcesa trejnado.

Krom pri la enkonduko de Aŭskulta Servo, pri la iom novstilaj nomŝildoj, pri intervjuo aperonta en Kern.punkto, kaj pri la graveco de genre neŭtraj necesejoj, ni ne povis ne komenti pri la okazaĵo rilata al akuzoj de seksa agreso dum la evento. Kvankam certe tio estis situacio bedaŭrinda kaj malfacila por ĉiuj la koncernitaj homoj, en la forta reago de la organizantoj kaj de TEJO ni volas vidi signon de kultura ŝanĝo ene de Esperantujo, kun pli da konscio pri la temo kaj malpli da rezisto paroli pri ĝi.

Kiel aktivistoj en la kampo de egaleco, ni ĝojas je ĉiu granda aŭ malgranda paŝo al ĝi. Manuela rakontas pri ŝia babilado kun Jonny M., kiu ŝanĝis frazon en sia kanto “Ni estas fortaj”, post kiam iu rimarkigis al li ke ĝi estis seksisma. Ĉiuj foje eraras, sed gravas agnoski la eraron, lerni, kaj ne ripeti ĝin en la estonto.

Parolante pri la estonto, ni invitas ĉiujn legantojn renkonti nin en la sekvaj aranĝoj, kiel KAEST, JES, aŭ malplej frue IJK2019, kaj babili kun ni! Ĝis tiam, vi povas kontakti nin per la kutimaj kanaloj.

Ĝis la venonta!

Komenti

Enarkivita sub movado, organizado, podkasto

Ankaŭ tio ĉi estas perforto!

Kiu estis en Badaĥozo partoprenante IJK-n, certe rimarkis en la kongresejo plurajn kolorajn afiŝojn, kiuj ĉiuj havis kradfrazon “Ankaŭ tio ĉi estas perforto.”

Tiu trideko da afiŝoj estis preparitaj fare de Benita kaj Manuela el la Egalecen-teamo, kiel materialo por la trejnado “Florigu egalecen inter junuloj” (FEJ) subvenciita de Erasmus+, kiu okazis samtempe kaj samloke kiel la kongreso. La trejnado enhavis plurajn trejnaderojn ĉar la temo estas vere ampleksa kaj multflanka; tiu, kiu traktis genran perforton, konsistis el du partoj: unu nur por la trejnitoj kaj alia malfermita al ĉiuj kongresanoj.

 Screen Shot 2018-08-31 at 21.29.41 Legi plu

4 komentoj

Enarkivita sub konsento, movado, organizado, ĉiutaga vivo

Inoj sifilison transdonas, iĉoj je ĝi suferas

Ĉi tio estas traduko de slovaka artikolo origine publikigita en la reta ĵurnalo Feminist FYI. En la artikolo Veronika analizas la ideojn ĉirkaŭ seksume transdoneblaj malsanoj de historia vidpunkto, fokusiĝante pri tio kiel oni traktas (mal)sanon laŭ genra kaj etna vidpunktoj.

Claude Quétel skribis en la jaro 1992 ke nenio pli bone montras la veron pri socioj kaj ŝtatoj ol iliaj historioj de sano kaj malsano. Ĝuste tiutempe multaj ŝtatoj luktis kontraŭ epidemio de HIV.

Sed Quétel celis ne kiel la ŝtato kaj ĝia politiko traktas la viruson mem, sed kiel ĝi aliras la “malsanulojn” kaj iliajn korpojn kiuj faras ion konsideratan “nenormala” aŭ nemorala. Quétel interesiĝis pri tiel nomataj “sociaj malsanoj”, kiel oni ankoraŭ en la 50aj jaroj nomis ilin en okcidenta Eŭropo. Nome temis pri alkoholismo, tuberkulozo, frenezeco kaj sifiliso.

400Behandlung_der_Syphilis

Sifilisaj pacientoj traktitaj de kuracistoj, 1498

Sifiliso estis konsiderata kiel la plej granda popolminaco dum kvin jarcentoj, ĝis HIV/AIDS anstataŭis ĝin. Jam fine de la 15a jarcento aperis la simptomoj de sifiliso, tiam nekonata malsano, kaj kreis panikon pro sia facila transdoneblo kaj komence ankaŭ pro la granda kvanto de mortaj kazoj. Sifiliso kun siaj videblaj haŭtaj simptomoj subite reprezentis pli grandan minacon ol pesto aŭ lepro, kiuj estis konataj antaŭ tiam.

En la 16a jarcento la vorto “sifiliso” radikiĝis en la lingvoj de Eŭropo dank’ al poemo de Girolamo Fracastoro. Disvastiĝis ankaŭ la scio, ke ĝi transdoneblas per seksumado. Tiel sifiliso iĝis por multaj moralistoj (pastroj, kleruloj, laikaj ĥirurgoj k.s.) ankaŭ dia puno por fiaj moroj. Legi plu

Komenti

Enarkivita sub amaskomunikiloj, rasismo, seksumsano