Kategoriaj arkivoj: konsento

Kelkaj pensoj pri strata molestado

Antaŭ kelkaj tagoj, en urba buso, mi estis molestita de juna viro. Estis malagrabla kaj timiga sperto elteni liajn insistajn demandojn, maldecajn komentojn kaj nedeziritan fizikan proksimecon. Sed tio, kio plej kolerigas min, estas ke ne temis pri izolita kazo. Tio okazadas ofte. Ekzistas tiom multe da viroj, kiuj konsideras tion akceptebla invadi la fizikan kaj emocian spacon de virino, nur por sia propra amuzo. Kaj ekzistas aliaj, kiuj verŝajne ne engaĝiĝus en ĉi tiu tipo de strata persekutado, sed sekvadas la saman pensmanieron en alia speco de sociaj situacioj, kiel en enretaj diskutoj, aŭ dum interago kun iliaj viraj samranguloj. Iuj el tiaj homoj estas inter miaj amikoj, parencoj, kolegoj… mi spertis tion, kaj mi tristas.

Virinoj meritas respekton, kaj havas la saman rajton kiell viroj senti sin komforte kaj sekure en publikaj (kaj virtualaj) spacoj. Al ĉiuj mi volus diri: ne kontribuu al kulturo, kiu akceptas la malon. Ne molestu. Ne tuŝu iun sen konsento. Ne insistu kiam iu diras ne. Ne ridu pri seksismaj ŝercoj, defiu la homojn kiam ili tion faras. Intervenu kiam iu alia estas molestita. Eduku vin mem por esti pli bona homo. Vere necesas ke oni priparolu pli tiun ĉi temon, ĉar estas ĝi havas gravajn konsekvencojn je la kvalito de la vivo de la viktimoj (atentu: en tiu ĉi artikolo mi parolas specife pri ĝenado al inoj, sed similan fenomenon suferas aliaj diskriminaciitaj grupoj, kaj evidente tion same necesas kontraŭbatali).
street harassment.jpg
Kiam mi skribis tion ĉi en mia Facebook-linio, amikiĉoj komentis, demandante kiel praktike interveni, se oni ĉeestas situacion de ĉestrata molestado. Iuj esprimis sian timon ke eventuala interveno povu finiĝi en perforto, ekz ke ili estu batataj aŭ simile. Mi certe komprenas tiajn dubojn kaj timojn, kiujn mi mem havas, kaj mi pensas ke ĉiu devas mem pritaksi la diversajn situaciojn, kaj decidi surbaze de siaj rimedoj, sen elmeti sin al danĝero. Tamen mi petas forlasi iom la stereotipan bildon de sendefenda ino, kiu (iom “nature”) iĝas celo de la atako de malbonulo kaj bezonas la heroan intervenon de alia iĉo, kiu batalos por defendi ŝin. Estas iom pli komplike. Mi ne faras alvokon al iĉoj por ke ili per batado savu la inojn kiu spertas moleston. Mi nur petas ke oni (ne nepre nur iĉoj) konsciiĝu pri la problemo, ne neglektu ĝin, kaj ne pensu “mi povas nenion fari kontraŭ tio”, ĉar ĉiuj ja povas ion fari.

Jen kelkaj sugestoj:

Helpu la viktimojn, sen rekte alfronti la molestantojn. Ofte sufiĉas demandi “Ĉu vi bezonas helpon?”, ŝajnigi ke vi konas la viktimon, aŭ uzi pretekston por alparoli rin, kaj tiel krei distrilon. Eĉ nur alproksimiĝi kaj montri per senvorta komunikado vian subtenon hepas. Por la viktimoj multe gravas, el la psikologia flanko, senti ke ili ne estas solaj. Ofte en tiaj situacioj ili spertas anksion kaj honton, kaj ne kapablas reagi, sed ĉeesto de amikemaj homoj povas doni multe da forto. Male, esti ĉirkaŭata de prifajfantaj homoj kontribuas al la sento de fremdeco. Krome, viktimoj bezonas subtenon ankaŭ poste.
Donu la bonan ekzemplon en via ĉiutaga vivo. Ne necesas atendi specifan situacion, por ion fari kontraŭ molestado. Se vi estas iĉo, kaj ne certas kiel respekte trakti inojn en publikaj spacoj, eduku vin mem pri tio, kaj per via ekzemplo vi kontribuos eduki aliajn virojn. Des pli se vi estas patro, instruisto, aŭ havas alian rolon en edukado de infanoj/junuloj, vi povas multon fari.
Partoprenu kampanjojn. Ekzemple de la 2a ĝis la 8a de aprilo 2017 estos la Internacia Semajno Kontraŭ Strata Molestado. Oni okazigas ĝin jam la 7an fojon, kaj en la pasintaj jaroj 41 landoj partoprenis. Ĉi-tiu estas la retpaĝo: http://www.meetusonthestreet.org. Memoru ke estas pluraj manieroj engaĝiĝi: krom marŝi en protestoj, vi povas diskonigi informojn, volontuli, donaci monon, ktp. Kaj, se vi estas artisto (aŭ simple vi estas kreema), vi povas krei originalan verkon pri la temo.

31638377663_b1d504639b_k.jpg

Protestantoj okaze de la “Marŝo de Virinoj”, la 21an de Januaro 2017

Se vi regas la anglan, kaj volas legi pli pri la temo, mi konsilas tiun ĉi retejon: http://www.stopstreetharassment.org

Komenti

Enarkivita sub aktivismo, edukado, femismo, konsento, ĉiutaga vivo

Kontakt-improvizado: danco, kiu pensigis al mi pri konsento

Hodiaŭ mi volas rakonti al vi pri mia unuafoja partopreno en marmelado de Kontakt-improvizado… ĉu vi scias kio ĝi estas?

Laŭ la Vikipedia difino: “Ankaŭ nomita “danco-kontakto”, [Kontakt-improvizado] estas speco de improvizita danco, unu el la plej konataj kaj karakterizaj formoj de la postmoderna danco. En ĝia praktiko, la punktoj de fizika kontakto inter almenaŭ du dancistoj iĝas la deirpunkto de esplorado farita el improvizitaj movoj. Preter la punktoj de fizika kontakto, gravas ankaŭ la ĝenerala kontakto (aŭda, kineta, percepta kaj emocia) de la dancisto kun riaj kunuloj, kaj kun kio estas ĉirkaŭe (la grundo, la spaco, la forto de gravito, ktp). Dum ekzercado aŭ atelieroj, la improvizaĵoj de danco-kontakto estas nomitaj “marmeladoj”.”

Multe pli simplas la difino, kiun amiko mia donis de ĝi, nome: “Ĝi estas hipia danco”… 🙂 Sed, se ankoraŭ ne klaras pri kio temas, ĝuu tiun ĉi videon pri ĝi.

La ĉefa kialo, pro kiu tiu unua partopreno en la “marmelado” lasis min ravita, estas ke tie mi tute klare spertis (eble kiel neniam antaue en mia vivo) tiun “kulturon de konsento”, pri kiu ni parolis en antaŭa artikolo.

Jam kiam mi antaŭe informiĝis pri la evento, iom timema kaj dubema ĉu partopreni aŭ ne, mi estis trankviligita de la afablaj vortoj de la organizantoj: “Novuloj estas bonvenaj, vi rajtas nur spekti aŭ provi mem, laŭ via prefero”. Bone, mi estu kuraĝa, mi pensis. La organizantoj estis du geknaboj, Michal kaj Zuzana: ambaŭ devis esti ne multe pli ol 20 jaraĝaj, sed malgraŭ tio ili aspektis tre kompetentaj kaj memfidaj. Post mallonga rondo de sinprezentoj, ili proponis al la ĉeestantoj dividiĝi en paroj. Michal ekstaris en la centro de la salono, kio evidentigis ke li estos la estro de tiu “marmelado”. La knabino dume sin proponis por esti en paro kun mi, tiel ke ŝi povu helpi al mi per sia sperto, kaj per eventualaj tradukoj (eble mi precizigu ke la tuta afero okazis en lingvo, kiun mi ne flue parolas). Ni komencis per ekzerco pri fido, kaj la estro klarigis kial ĝi estas tiom grava por tiu ĉi danco: la partneroj devas lasi sin fali unu sur la alia, kaj balancigi siajn pezojn… se unu el la du ĉesus (pro malfido), la ekvilibro perdiĝus kaj la alia danĝere falus. La ekzerco estis tia:  unu el la du parteroj kuŝas surplanke kaj malstreĉas siajn musklojn, tiel ke la alia povu movi rian korpon kvazaŭ kadavron, sen trovi reziston. Mi kuŝis kaj provis malstreĉiĝi, dum mia partnerino komencis priskribi al mi ĉion, kion ŝi estis faronta: “Nun mi tiros viajn fingrojn.” “Nun mi skuos vian brakon.” “Nun mi turnos vian kapon.” “Nun mi provos ruli vian tutan korpon, tirante vian kruron.” ktp. Estis kvazaŭ ŝi faris tion por peti mian konsenton. Ĉar mi sciis ekzakte kio okazos, mi estis trankvila kaj estis pli facile ne rigidiĝi. Michal diris ke la ekzerco utilas ankaŭ por ke oni sentu la limojn unu de la alia, kaj halti antaŭ ol fari ion dolorigan. Tio pensigis min pri la ĵus legita artikolo pri “konsento kiel sento”: eĉ se la partnero konsentis ke vi ludu kun ria korpo, tio ne estas rajtigo fari ion ajn, kaj daŭre estas via respondeco ne igi la sperton malagrabla. Kiam iom poste ni interŝanĝis la rolojn, mi sentis esciton pro la povo kiun mi nun havis, sed ankaŭ iom da timo pro la respondeco. Mi provis agi same, kiel Zuzana faris kun mi. Estis tre bela sperto, mi sentis min tre dankema pro la prizorgoj de mia partnerino, kaj samtempe fiera pro esti plenuminta la taskon bone.
Poste ekis la vera Kontakt-improvizado. Estis iom malfacile por mi, ĉar ja mi ofte timis ellasi mian pezon, kaj ni perdis la ekvilibron. Michal atentigis pri alia grava elemento: eĉ se oni devas fidi je sia partnero, eraroj kaj akcidentoj povas daŭre okazi. Pro tio oni neniam perdu la koncentriĝon! Denove mia cerbo iris al la diskutoj pri la kulturo de konsento. Ĉiuj estas potencialaj perfortistoj kaj potencialaj viktimoj samtempe, kaj nur per ambaŭflanka trejniĝo kaj plifortiĝo oni evitas fal(ig)i, aŭ almenaŭ oni sukcesas ne vund(iĝ)i.

Krom tio, la marmelado disvolviĝis en etoso de egaleco kaj akceptemo. Plaĉis al mi, pri tiu ĉi danco, ke oni dancis egale en malsamseksaj aŭ en samseksaj paroj, foje ankaŭ en grupoj, kaj ne ekzistis genraj roloj, kiel en aliaj paraj dancoj bazitaj sur ideo de “ŝajnflirtado”. Mi pensas ke ĝuste ankaŭ pro tio la fizika kontakto dum la danco estis tute agrabla, kvankam ĉiuj estis nekonatuloj.

Mi tre feliĉas ke mi ĝin provis, kaj mi povas nur konsili al vi ĉiuj serĉi ĉu estas grupo kiu organizas marmeladojn en via urbo kaj provi partopreni, ĉar ĝi povas esti sperto ne nur amuza, sed ankaŭ lerniga.

1 komento

Enarkivita sub konsento

Konsento kiel sento: miaj spertoj tiurilate

Enhavaverto: priskriboj de seksumado kaj perfortaj agoj

Mi tre ĝojis legi la antaŭajn artikolojn de miaj kolegoj en Egalecen. Konsento estas ne nur ege grava kaj diskutinda temo, kaj ĝi ligiĝas kun tiom da aliaj sociaj strukturoj. Dum la lastaj monatoj mi remaĉis pri diversaj seksumaj spertoj, kiujn mi havis en la pasinta jaro, kaj evidentiĝis al mi, ke pluraj el ili estis ege malkonsentaj. Helpegis al mi legi artikolon de Bandana Blog, kiu nomiĝas “Vi Rajtas Repreni Ĝin: Konsento kiel Konsciebla Sento”. Ĝi estas en la angla kaj vi povas legi ĝin ĉi tie.

La kerno de la artikolo jenas: okazas, ke en iu situacio vi konsentas al seksumado, sed poste je iu tempo vi sentas vin perfortita. Anstataŭ evalui konsenton kiel leĝa kontrakto, kie jeso permesas al oni agi sen timi konsekvencojn, ni rigardu ĝin kiel emocia afero kaj refokusu la diskuton pri la spertoj kaj sekureco de ĉiu aganto. Eble plej grave, ni malkonstruu la duumojn de ‘perfortistoj’ kaj ‘viktimoj’, ‘mistraktantoj’ kaj ‘mistraktatoj’, ĉar ni vivas en kulturo de perforto kie ni ĉiuj povas mistrakti kaj verŝajne ja mistraktas aliajn dum seksumado, almenaŭ foje.

Kiel tio rilatas al miaj spertoj? Mi priskribos kelkajn do.

Antaŭ jaro proksimume mi ricevis mesaĝon per Grindr, poŝtelefona programeto kiu funkcias kiel tujmesaĝilo por gejiĉoj. Estis mesaĝo de ulo, kiu aranĝas la lokan studentan GLATan klubnokton en mia universitato. Mi planis ne iri al la klubo tiuvespere, sed li invitis min tien kaj ofertis al mi senpagan eniron. Ĉar mi venis sola mi iom drinkis antaŭe por kuraĝiĝi. Kiam mi alvenis li aĉetis por mi plurajn drinkaĵojn kaj poste prenis min al privata ĉambro supraetaĝe kaj ni seksumis.

Dum longa tempo (preskaŭ tuta jaro) mi vidis tion kiel stultan eraron. Tamen nun mi konsideras ĝin iuspeca perforto. Li estis en pozicio de povo, kiun li misuzis per doni al mi senpagaĵojn, kaj mi estis en tro ebria stato por ĝuste konsenti. Eble kelkaj dirus, ke mi ne neis veni al la klubo, kaj mi ne rifuzis la drinkaĵojn kaj tiel plu. Sed mi ĉiuokaze sentas nun, ke li perfortis min.

Pli frue ĉijare mi renkontiĝis kun knabiĉo (alia studento), kiun mi ekkonis rete, por iri ĉe li por brakumado. Ni parolis pri ebla seksumado, sed mi ne multe atendis tion. Tamen, tio fakte okazis. Sed je iu punkto io vere stranga okazis, kiam li prenis mian kapon en lia brako, por ke mi ne povu moviĝi, kaj komencis masturbi sin. Mi vere ne komprenis tion tiutempe, kaj li tute agis kvazaŭ estus banalaĵo. Sed nun la memoro malkomfortigas min, ĉar estis iu fetiĉa montro de forto kaj supereco, kaj mi neniel konsentis al ĝi.

Antaŭ kelkaj semajnoj mi iris al Londono kaj renkontiĝis kun knabiĉo, kun kiu mi babilis dum sufiĉa longa tempo rete. Li ŝajnis afabla kaj bone edukita pri ĉi tiaj aferoj. Ni agrable babilis kaj drinkis kune, kaj li demandis, ĉu mi interesiĝas pri ‘amuziĝi’ kune. Mi jesis, kaj ni komencis belan kisadon. Ĉio enorde. Poste li mordetis mian cicon kaj mi diris, ke li rajtas pli forte fari tion, kaj li komencis mordi min diversloke. Tio doloris kaj mi malkomfortis, sed li ne rimarkis tion kaj fine post kelkaj minutoj mi diris, ke li ĉesu. De mia vidpunkto, mi tute ne konsentis al mordado, kiel li ŝajne komprenis tion.

Mi klarigas ĉi tiujn okazaĵojn al vi ĉar ili montras, kiel komplika kaj diversaspekta konsento estas. Homoj emas al la modelo de ‘jes-ne’ kontrakta konsento ĉar ĝi kongruas kun nia skemo de laŭleĝeco, sed tio ignoras la situaciojn de ‘perforteto’, kaj fokusas la diskuton pri tio, ke perfortistoj ne puniĝu. Kompreneble mi ne diras, ke knabiĉo kiu mordas min iom tro ĵetiĝu karcerejen. Sed kiam ni tiom simpligas la diskuton pri seksumado laŭ jeso aŭ neo, ni limigas nian komprenon de konsento.

Ĉiuokaze, la leĝoj kontraŭ perforto apenaŭ funkcias eĉ kun nia nuntempa sinteno al konsento – nur unu el 13 raportitaj perfortoj kondukas al kondamno. Fine, estas ridinde atendi, ke oni povas tuj kaj konfidente jesi al iu seksuma ago, kiam ni vivas en kulturo de perforto, kiu influas niajn pensojn kaj sintenojn al seksumado. Ni ĉiuj estas je iu grado cerblavitaj, kaj ofte ni eĉ ne scias, kion ĝuste ni volas en seksumado.

Ni devas ĉiuj mem respondeci pri niaj agoj dum seksumado. Pripensu viajn antaŭajn spertojn. Ĉu estis okazoj, kiam via partnero ŝajnis neentuziasma aŭ aferoj, kiujn vi faris sen tute kontroli antaŭe? Kaj aliflanke, ĉu estis okazoj, kiam vi jesis al io, sed poste sentis, ke oni mistraktis aŭ perfortis vin? Paroli pri miaj spertoj ne facilas por mi, kaj mi certe ne atendas, ke ĉiuj parolu libere kaj malferme pri la siaj, sed mi esperas, ke ni povas kondukiĝi al pli engaĝita kaj evoluinta kompreno de konsento.

2 komentoj

Enarkivita sub konsento

Kelkaj konsiloj pri konsento

Pasintsemajne ni en Egalecen komencis diskuton pri konsento, en la artikolo El kulturo de perforto al kulturo de konsento. Nun ni, kiel promesite, daŭrigas enprofundiĝi en la temon.

Enhavavertoj: perforto, seksumado, ebria seksumado.

Lastatempe ni feliĉe iĝis pli sukcesaj en batalo kontraŭ la mito ke kiam virino diras „ne“ ri celas „jes“, ke ri nur volas esti pli intense konvinkita aŭ alimaniere venkita, por ke ri ne ŝajnu kiel tro facila celo. (Kaj foje tio estas vero: ekzistas inoj kiuj diras “ne” celante “jes”, ĉar la socio hontigas ilin pro deziri sekson kaj ne timi esprimi kaj eĉ aktive realigi tiun deziron. Tia ĉi situacio estas neakceptebla. Ni devas krei mondon en kiu estas enordo por inoj voli seksumi, fakte en kiu estas enordo por ĉiuj homoj libere decidi ĉu kaj kiel ili volas seksumi kaj povi rekte diri tion.) Do, plejparte homoj jam komprenas ke “ne” ne signifas “jes”. Bone, sed tie la afero ne finiĝas. Se iu ne diras ne, sed nek jes, tio ankoraŭ ne signifas konsenton. La jeso devas esti tute eksplicita, ne subkomprenita en la stilo de “silento estas konsento”. Sed bedaŭrinde ĉi tiu bezono de eksplicita, eldirita “jes” foje kaŭzas novan miskomprenon: ke konsento estas igi homon jesi, ajnmaniere (interalie per premo aŭ trompo), kaj se oni sukcesis tion, tiam oni jam senzorge rajtas fari ion ajn. Sed tio absolute ne ĝustas: nome, konsento devas havi specifajn ecojn kaj cirkomstancoj por esti valida. Se mi vortumu tion malmilde: eĉ “jes” ne ĉiam signifas “jes”. Konsideru la jenon:

  • Konsento devas esti entusiasma. Tio signifas ke “jesoj” vortumitaj kiel ekzemple “hm… mi ne certas… nu, bone, se vi volas” ne kalkuliĝas kiel veraj jesoj. La sincera volo devas esti malambigua.
  • Unu konsento ne validas por ĉiam. Se via partnero konsentis seksumi kun vi ĉe unu okazo, tio ne signifas ke la konsento validas ekde tiam por eterneco kaj vi neniam plu bezonas rekontroli ĝin. Se vi ekzemple fikis lastnokte, ne supozu aŭtomate ke ri volas tion ankaŭ ĉimatene. Eĉ se vi estas en serioza plurjara amrilato kaj amoris jam milfoje, ri daŭre rajtas elekti ne fari ĉi foje. (Kaj entute, la afero pri amrilatoj kiun oni ofte ne komprenas estas ke nur ĉar iu estas via koramiko aŭ edzo, tio ne signifas ke ri ne povas perforti vin.)
  • Unu konsento ne validas por ĉio. Se vi ekhavis konsenton por unu speco de aktiveco, tio ne signifas ke ĝi aŭtomate rajtigas vin fari ĉion alian. Se iu konsentis al kisado, vi ne supozas ke vi sendemande rajtas ekzemple fiki rin en la pugon, ĉu ne? Simile tio funkcias en pli nuancaj kazoj, ekzemple iu povas konsenti kun fingrumado sed ne kun buŝa seksumado, k.s. La celo estas laŭeble konkrete sciigi unu la alia(j)n kaj pri kion vi deziras, kaj pri kion vi ne deziras, kaj rezulte fari aferojn kiuj plaĉas al ĉiuj. Se vi pri io ne certas, demandu.
  • Vi rajtas ŝanĝi opinion iam ajn. Ne gravas se vi jam estas hejme ĉe ri, eĉ se vi jam estas senvestiĝintaj, eĉ se vi jam estas meze de seksumado – se vi ne plu deziras fari ion, kion vi antaŭ momento volis, estas tute en ordo: vi ĉiam rajtas ŝanĝi opinion kaj repreni la donitan konsenton. Ne timu komuniki tion.
  • Ne puŝu. Se via partnero ekzemple unue hezitemas, sed fine donas konsenton post aŭdi argumentojn kiel “se vi amus min, vi farus tion por mi”, ĉu vi pensas ke tiu konsento estis vera? Tro ofte okazas ke homoj timigas, hontigas, pruvigas, ĉantaĝas aŭ alimaniere puŝas aliulojn por ekhavi “konsenton”. Tio estas aĉega, bonvolu neniam fari tion. Ekhavi konsenton signifas certiĝi ke la volo jam ekzistas ĉe la alia persono, ne manipuli rin ĝis kiam la de vi dezirata ago estas pravigebla.
  • Ebrie ne eblas doni konsenton. Mi komprenas ke ĉi tiu punkto estas aparte malfacile akceptebla, mi mem ankaŭ tre fikemas kiam mi ebrias, sed vere: se vi ne povas klare pensi, vi ne povas doni sinceran konsenton, bedaŭrinde. Unu biero estas enordo, sed se vi estas tute ebria, vi ne povas juĝi kion vi vere volas. Krome, tia seksumado povas esti danĝera, ekzemple pro nezorgo pri protekto k.s. Kaj se vi sobras kaj estas kun partnero kiu evidente ebrias: kiom ajn entusiasme ri esprimas ke ri volas fiki kun vi, ne kredu rin.

Entute, mi dirus ke la plej grava afero kiun vi memoru estas komuniki kaj demandi. Ĉiam kiam vi ne certas. Kaj eĉ kiam vi pensas ke vi certas. Vi ne povas scii kion la alia volas simple laŭ serĉi iujn signalojn en ria konduto (“ja ni flirtis la tutan vesperon, kompreneble ke ri ankaŭ volas fiki kun mi” estas stultaĵo). Ne, demandi estas la sola maniero kiel vi povas ekscii kion la alia volas. Foje homoj ne demandas ĉar ili timas ke ili ne ŝatos la respondon. Sed ja ĉefe en tiuj kazoj kiam vi timas nean respondon estas absolute neprege ke vi certiĝu!

Eble vi nun pensas: “Kial ĉio ĉi estas mia respondeco? Kial mi devas demandi? Ĉu ne estas la respondeco de la aliulo mem diri se ri ne volas ion fari?”. Unue, komprenu ke ekzistas multaj kialoj kial iu povas ne diri. Eble ri timas doni la impreson ke ri estas ĉastemulo aŭ incitemulo. Eble ri tre amas vin kaj pro tio superigas vian volon super la sian. Eble estas ria unua fojo, ri ne scias kiel fari tiajn aferojn, kaj do fidas ke vi pli bone scias. Due, kial vi kiel bazon supozas ke ĉiuj, se ili ne klare diras la malon, volas seksumi kun vi? Ĉu la baza supozo ne devus esti ke ili nenion volas, kaj ke se ili volus, ili esprimus tion aŭ de si mem, aŭ kiel reagon al via demando? Tia ĉi pensmaniero, eĉ ne pridubi ĉu alies deziro estas sama kiel la via, estas parto de la en la lastsemajna artikolo menciita kulturo de perforto. Kulturo de perforto signifas interalie ke onia respondeco protekti sin kontraŭ perforto estas pli memkomprenebla ol onia respondeco ne perforti aliajn. Mi ne celas kulpigi iun, certe ne iĉojn – tute male, mi volas diri ke iu ajn, sendepende de genro, inkluzive de vi kaj homoj kiujn vi amas, povas trovi sin en la rolo de aŭ perfortito aŭ perfortanto, ofte sen konscii pri tio. Tial vi ambaŭ (aŭ ĉiuj, kiom ajn da vi estas) devas zorgi unu pri la alia.

La supre listigitaj punktoj ankoraŭ ne estas memkompreneblaj evidentaĵoj por ĉiu, sed mi esperas ke ili laŭeble plej baldaŭ iĝos tiaj. Nun ili eble al iuj ŝajnas tro embarasaj aŭ malfacilaj (jes, ni bezonas interalie krei socion en kiu babili pri seksumado estas normale), sed kredu min ke tre indas, eĉ necesas, ĉar tiu relative malgranda peno povas preventi tre malbonajn spertojn.

5 komentoj

Enarkivita sub konsento

El kulturo de perforto al kulturo de konsento

Enhavavertoj: perforto.

Antaŭ nelonge mi estis invitita por vespermanĝo ĉe amiko. La proponon mi akceptis volonte, ĉar ekde longe ni ne renkontis unu la alian, kaj mi pensis ke certe ni havos multon por babili. Dirindas ke temas pri amiko kun kiu neniam io romantika/seksa okazis, nek estis antaŭsignoj ke unu el la du povus tion deziri. La vespero pasis bone, ni multe babilis, trinkis vinon, ĉio normale. Je iu momento, kiam jam malfruiĝis, mi diris ke mi devas reveni hejmen, ĉar ankoraŭ mi devas veturi sufiĉe longan vojon kaj baldaŭ ne plu estos busoj. Mia amiko tamen diris “Ne, ne…ne foriru jam tiom frue…kaj kial vi veturu buse je tiu ĉi horo? Vi povas tranokti ĉi tie, estas neniu problemo… mi pruntedonos al vi t-ĉemizon, kaj en la ĉambro estas du litoj, aŭ mi povas eĉ malfermi la lit-sofon se vi preferas…” Ĉar mi estis laca, kaj vere ne emis reveni per buse je tiu horo, mi akceptis tranokti ĉe ri. Mi surmetis la t-ĉemizon kiun ri pruntedonis al mi, ni ankorau iom babilis kaj… subite la etoso ŝanĝiĝis. Mia amiko alproksimiĝis, metis manon sur mia gambo, ekkaresis mian kapon… Mi estis ŝokita kaj dum momento mi ne kapablis reagi, ĉar tio ekis tute neatendite kaj abrupte, sen doni al mi la eblon esprimi mian (ne)volon. Kaj, eĉ kiam mi sukcesis tion fari kaj rin haltigi, la situacio restis tute malkomforta al mi… ja estis jam tro malfrue por ke mi foriru, mi estis devigata dormi ĉe ri, kaj mi pasigis tre malagrablan nokton tie.

Se oni iom pripensas oniajn spertojn, ne malfacilas rimarki kiel nia kulturo alkutimigis nin rigardi la potencialajn novajn partnerojn (sed ankaŭ la malnovajn) kiel kaptindajn celojn, kiel homoj konvinkindajn, aŭ kiel gajnintajn premiojn en kompeticio, kaj ne kiel respektindajn individuojn, eĉ kaj precipe en kazo de rifuzo. Pro tio foje, ĉefe en feminismaj medioj, oni parolas pri “kulturo de perforto”. Mi scias, ke tia difino estas forta, kaj multaj homoj, kiuj ne sentas sin esti parto de tia kulturo, ofendiĝus se oni dirus al ili ke jes, ili estas. Mi devas konfesi, ke mi mem estas/is, kaj estis malfacile por mi tion rekoni. Tamen, kiam oni provas devigi iun fari ion kontraŭvole, ĉu ne temas pri perforto?

La epizodo, kiun mi antaŭe rakontis, ne estis la unua tiaspeca kiu okazis al mi. Antaŭ multaj jaroj mi estis en situacio simila kun ulo, kiun mi ekkonis rete (en simpla loka retkomunumo, ne en “pariĝ-retejo”). Ni kune manĝis, trinkis, babilis, poste ri uzis pretekston por inviti min hejmen. Iuj dirus, ne tute malprave, ke mi povintus antauvidi riajn celojn, sed ĉiu ria movo ŝajnis bone planita por ke estu malfacile kaj embarase malakcepti ĝin. En tiu tempo mi estis juna, najva kaj timema, kaj la afero disvolviĝis tiel, ke mi seksumis kun ri kontraŭvole, ĉar mi simple ne kapablis diri ne. Ĉu tio ne estis perforto? Mi mem ne sciis. Ja mi ne ricevis minacon per armilo, mi memstare eniris rian liton, poste mi sentis ke mi estas tiom stulta, sed nun mi konscias ke ne estis mia kulpo. Ĝi estis tre malagrabla sperto, kiu en la sekvaj jaroj dumlonge influis malpozitive mian amrilatan kaj seksan vivon.

Eble ankaŭ pro tio, la temo de konsento iĝis tre grava al mi. Por ke estu vera konsento en rilato, necesas ke la homoj kiuj en ĝi partoprenas sentu sin komfortaj ankaŭ dirante “ne”, ĉar nur tiel la jeso iĝus vera kaj ne trudita. Konsento akirita per trompo, mensa manipulado aŭ ĝena insisto ne senkulpigas vin. Evidente tion oni povus apliki al pluraj kampoj de nia vivo, ne nur al seksumado. Do, kion vi povas fari, se vi ne volas esti parto de kulturo de perforto, kaj vi volas antaŭenpuŝi tiun de konsento? La plej facila respondo estas:  demandu! Kaj por ke la demando estu valida, ne agu kiel se estus nur unu bona respondo al via demando. Nome, ne antaŭsupozu ke la alia havas samajn dezirojn kiel vi, aŭ ke estas via rajto provi ŝanĝi riajn dezirojn. Bona praktiko estas ankaŭ frue kaj plejeble klare esprimi viajn dezirojn, por ke la alia havu la eblon kompreni, pripensi kaj decidi. Kio al vi ŝajnas klara, eble por la alia ne estas. Kiam vi ricevas rifuzon, akceptu ĝin. Neniam supozu ke “ne” signifas “jes”. Eĉ se tiel estus, ne estas via tasko tion kompreni. Kaj kion vi povas fari, se vi sentas vin viktimo de tia kulturo? Trejniĝu kaj lernu kiel esprimi (mal)konsenton. Demandu ofte al vi mem pri kion vi vere volas. Pripensu la situaciojn, kiam vi ne kapablis esprimi viajn dezirojn, kaj analizu ilin kvazaŭ de ekstera vidpunkto. Kio okazis? Kiel vi fartis? Kial? Kion vi povintus diri/fari anstataŭe? Se vi havas amikon, kun kiu vi  povas komforte paroli pri tiaj aferoj, interŝanĝu la spertojn. Se vi ne havas, serĉu ĝin. Praktiku la konsenton en via ĉiutaga vivo, por ke la homoj ĉirkaŭ vi havu modelon kaj referenc-punkton.

Ĉar tiu ĉi temo estas tro ampleksa por esti profunde traktita en unu artikolo, mi preferas halti por la momento kaj certe baldaŭ Egalecen revenos al ĝi kun pli detalaj konsiloj kaj sugestoj.

4 komentoj

Enarkivita sub konsento